|
DOSSIERS |
||||||||
|
||||||||
|
Maak gebiedsgericht beleid democratischer en daadkrachtiger Door toepassing van gebiedsgericht beleid is men er in geslaagd om problemen integraal aan te pakken. Economische, sociale en milieukundige factoren zijn o.a. door de invoering van de Reconstructiewet beter op elkaar afgestemd. Dit kwam het draagvlak voor de beleidsuitvoering ten goede. De noodzakelijke integratie van interactief en participatief beleid verliep echter minder soepel. De introductie van interactief beleid botste met het primaat van de politiek. Instrumenten om het gebiedsgericht beleid daadkrachtiger en democratischer te maken zijn nog niet opgepakt. Politieke sturing Vooral de provincies, regisseurs van gebiedsgerichte projecten, konden geen goede politieke sturing geven aan actoren en boden weinig ruimte voor flexibele gebiedsprogramma’s (CLM, 2002). Zij wisten geen raad met de inbreng van reconstructiecommissies en de inpasbaarheid daarvan in het klassieke politieke apparaat. Daarnaast staat de provincie nog steeds op te grote afstand van de mensen in het veld en (h)erkent zij onvoldoende maatschappelijke belangen. Dit heeft geleid tot een negatieve impuls voor de autonomie en participatie van partijen uit de samenleving in gebiedsgerichte projecten. Democratische legitimiteit Zelfs al zou de participatie in gebiedsgericht beleid naar behoren draaien, dan is de manier waarop deze georganiseerd is vanuit democratisch oogpunt twijfelachtig. De overheid haalt bij interactief gebiedsbeleid vooral de grote belangenbehartigers binnen en is veel minder geďnteresseerd in de individuele burger. Via de lobbykamer hebben bepaalde actoren nog te vaak een aparte ingang tot de politieke arena, waardoor van gelijke toegang geen sprake meer kan zijn. Ook is de participatie van alleen belangengroepen in reconstructiecommissies van gebiedsgerichte projecten niet helemaal democratisch te verantwoorden. Een selectie aan belanggroepen is niet automatisch representatief voor de diversiteit aan standpunten in de samenleving. Zeker nu het meer zakelijk participeren van belangengroepen op de agenda staat, moet de vraag gesteld worden op basis van welk mandaat deze groepen spreken en hoe legitiem het ontbreken van verantwoordingsplicht aan de burger is. Vouchers en deliberatieve referenda Om interactief beleid werkelijk democratisch te maken moeten bestuurders luisteren naar de politicoloog Schmitter en de bestuurskundige Hajer. Schmittters stelt voor burgers bij hun kiesbiljet “vouchers” te geven, die ze kunnen inzetten op de groepen waarvan ze vinden dat ze als permanente adviseurs van de overheid in ogenschouw moeten worden genomen. Hajer heeft een deliberatief referendum voor ogen, waarbij de producten van overleg en discussie tussen burgers, overheid en marktpartijen de vragen voor het referendum zijn. De voorstellen faciliteren de burger in een gelijkwaardige toegang tot de politieke arena, vermorzelen achterkamertjes en legitimeert belangengroepen zakelijk te participeren en te onderhandelen in beleidskwesties. Gebiedscontracten Prestaties leveren was tot voor kort inferieur aan overleg plegen en consensus vormen bij gebiedsgericht beleid. Nu blijkt dat diverse gebiedsdoelen niet gehaald worden, wil men meer prestatiegericht te werk gaan. Uitvoeringscontracten voor provincies zijn al een feit, maatschappelijke contracten tussen overheid, marktpartijen en burgers nog niet. Deze maatschappelijke contracten, in dit geval gebiedscontracten, kunnen meer duidelijkheid geven over de status van de uitkomst van het project en maken interactieve besluiten meer bindend. Partijen kunnen dan afgerekend worden op de verplichtingen die zij zijn aangaan. Toch zijn er nog aanzienlijk veel knelpunten bij het in gebruik nemen van deze contracten en moet er nog goed nagedacht worden over de inpasbaarheid van democratische elementen. Daadkrachtig en democratisch beleidsinstrument We kunnen stellen dat interactief beleid de deur heeft geopend voor maatschappelijke partijen, maar de manier waarop dit is gefaciliteerd laat qua democratisch gehalte nog te wensen over. Gebiedscontracten zijn een mogelijke oplossing voor het huidige prestatieverzuim, maar het is geen medicijn voor de slechte regie en beleidsprocessen in het huidige interactieve gebiedsbeleid. Als dat laatste soepeler verloopt, zal gebiedsgericht beleid ook zonder contracten meer prestaties opleveren. Wanneer we gebiedsgericht beleid in een meer democratisch en formeel-juridisch kader plaatsen, zal interactief beleid, mits er sprake is van goede politieke sturing, tot een daadkrachtig instrument uitgroeien voor de integrale aanpak van gebiedsproblematiek. |
| Reageer op dit artikel |
|
- Klik hier om uw reactie op deze pagina te plaatsen.
- Of mail uw bijdrage naar de redactie: info@politiek-actie.net
| Reacties op dit artikel |
|
- Er zijn nog geen reacties op dit artikel gepost.
|
© Copyright Politiek-actie.net